tiger

tiger

tiger

tiger
slider arrow
slider arrow
Opublikowano: 10 kwietnia, 2014 Izabela Podhalańska upamiętniona wirtualnym „Kamieniem Pamięci”

Uczennice I Liceum Ogólnokształcącego im. Króla Władysława Jagiełły w Dębicy biorą udział w piątej edycji ogólnopolskiego projektu Instytutu Pamięci Narodowej pn. „Kamienie Pamięci”. W tym roku projekt poświęcony jest żołnierzom Polskiego Państwa Podziemnego zaangażowanym w akcję „Burza”. Zadaniem uczestników jest upamiętnienie żołnierzy, którzy w 1944 r. podjęli walkę o wolność ojczyzny. Uczennice I LO postanowiły przygotować pracę nt. porucznik Izabeli Podhalańskiej ps. „Plater”, Prezes Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej – Środowiska PSK AK w Dębicy.

9b

Natalia Kulig, Paulina Dorożewycz i Natalia Jasińska są uczennicami klasy Ic o profilu uniwersyteckim w I LO w Dębicy. Wychowawcą klasy jest Urszula Bocheńska. Pod opieką nauczycielki historii – dr Anny Sokół-Wilczyńskiej opracowują portfolio Izabeli Podhalańskiej, która brała udział w zmaganiach „burzowych” w I Zgrupowaniu dębickiego Obwodu Armii Krajowej.

Dzięki zaangażowaniu uczennic, Izabela Podhalańska zostanie upamiętniona wirtualnym „Kamieniem Pamięci”, a jej multimedialny biogram, znaleźć będzie można na stronie IPN:
www.pamiec.pl/kamienie_pamieci.

Zamierzeniem organizatorów projektu jest przywrócenie i utrwalenie pamięci o żołnierzach podziemia niepodległościowego – uczestnikach akcji „Burza”. Organizatorom zależy na zwróceniu uwagi na lokalne wydarzenia związane z akcją „Burza”, aby pokazać jej ogólnopolski charakter. Chcą w ten sposób pokazać akcję „Burza”, jako „Bitwę o Polskę”. Projekt ma zachęcić młodzież do odszukania, udokumentowania i upamiętnienia w środowisku lokalnym zapomnianych bohaterów, których nazwisk często nie można znaleźć na kartach podręczników. Ponadto chodzi o przybliżenie sylwetek lokalnych bohaterów, przypominając, że historię tworzą zwykli ludzie walczący w imię takich wartości jak wolność, prawda czy demokracja. „Kamienie Pamięci” są metaforą trwałości naszej pamięci o nich. Warto utrwalić ich imiona w lokalnych społecznościach by przypomnieć, że historię często piszą zwykli ludzie, pokazać, jak cenne jest angażowanie się w obronie wartości. Na stronie internetowej www.pamiec.pl/kamienie_pamieci, w ramach projektu powstaje mapa, na której „kamienie pamięci” przypominają bohaterów prac przygotowanych przez uczestników kolejnych edycji.

Uczennicom I Liceum Ogólnokształcącego życzymy sukcesu w ogólnopolskich zmaganiach konkursowych, a bohaterce ich pracy – por. Izabeli Podhalańskiej, dużo dobrego zdrowia oraz ludzkiej wdzięczności za służbę dla niepodległej ojczyzny.

9a

czytaj dalej

Opublikowano: 2 kwietnia, 2014 Rondo im. 5. Pułku Strzelców Konnych w Dębicy

Podczas XLI Sesji Rady Miejskiej w Dębicy, 31 marca br., radni podjęli uchwałę o nadaniu nazwy 5 Pułku Strzelców Konnych dla ronda na skrzyżowaniu ulicy Sandomierskiej i Rzeszowskiej w Dębicy. Z wnioskiem w tej sprawie, w sierpniu 2013 roku, wystąpił Zarząd Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Środowiska 5 Pułku Strzelców Konnych AK w Dębicy oraz uczestnicy międzypokoleniowego spotkania żołnierzy AK, które odbyło się w leśnictwie Berdech w 69. rocznicę koncentracji II Zgrupowania AK do akcji „Burza”.

11a

W sierpniu 2014 roku
minie 75. rocznica wymarszu z dębickich koszar oddziałów 5. pułku strzelców konnych na Górny Śląsk, gdzie pułk zajął pozycję w rejonie Woźnik – Ligoty Woźnickiej stając do walki z oddziałami niemieckimi w ramach wojny obronnej 1939 roku. Z kolei w grudniu br. minie 80. rocznica przeniesienia z Tarnowa do Dębicy dowództwa 5. pułku strzelców konnych.

W okresie międzywojennym pułk był wizytówką Dębicy. W tym czasie żołnierze 5. pułku wnieśli istotny wkład w rozwój miasta w aspekcie społeczno-kulturalnym. Niejednokrotnie chronili także zdrowie i życie mieszkańców. W 1935 roku z inicjatywy dowódcy, płk. Ignacego Kowalczewskiego utworzono w Dębicy organizację Białego Krzyża. W jednostce pracował lekarz wojskowy, który nie tylko przyjmował żołnierzy, ale służył także pomocą medyczną dla mieszkańców miasta. Do 1939 roku lekarzem pułku był por. Mieczysław Słaby, późniejszy legendarny lekarz i obrońca Westerplatte, zaś od 1939 roku opiekę medyczną sprawował Jan Szymaszek, znany dębicki lekarz okresu powojennego. Żołnierze niejednokrotnie ratowali dobytek dębiczan w czasie pożarów czy powodzi, co m.in. zostało zobrazowane na licznych fotografiach archiwalnych z tego okresu. Pułk uczestniczył także w najważniejszych wydarzeniach w życiu miasta, m.in. w czasie świąt i uroczystości patriotycznych. W okresie Świąt Wielkanocnych żołnierze wystawiali wartę honorową przy Grobie Pańskim w kościele pw. Św. Jadwigi. Z okazji Dnia Świętego Huberta, patrona myśliwych, organizowano polowania i gonitwy „za lisem”. Z okazji święta pułkowego 9 czerwca, pułk organizował obchody swojego święta, w ramach których odbywały się zawody i pokazy kawaleryjskie z udziałem najlepszych polskich zawodników w konkurencjach jeździeckich. Dla wojskowych i mieszkańców organizowano także zabawy taneczne, potańcówki oraz koncerty orkiestry pułkowej (później plutonu trębaczy). Na dębickich Błoniach, gdzie znajdowało się lotnisko, organizowano pokazy samolotów oraz zawody konne. To właśnie rondo nieopodal tego miejsca, radni nazwali im. 5. Pułku Strzelców Konnych.

Żołnierze 5. psk dali przykład męstwa i poświęcenia w wojnie obronnej 1939 roku na szlaku bojowym, walcząc m.in.: pod Woźnikami, Pradłami, Szczekocinem, Sędziszowem, Pińczowem, Tarnogrodem, Biłgorajem i Tomaszowem Lubelskim.

Po klęsce wrześniowej, wielu żołnierzy 5. psk zaangażowało się w działalność konspiracyjną w strukturach konspiracji wojskowej – Służby Zwycięstwu Polski – Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej, zarówno na ziemi dębickiej, jak również w innych częściach Polski.

Pomimo swojej popularności w innych miastach i regionach Polski, pułk szczególnie związany z Dębicą, nie mógł doczekać się docenienia w swoim mieście, z którego wyruszył na wojnę w 1939 roku; w którym pozostawił piękne koszary wojskowe będące dzisiaj m.in. siedzibą miejskich władz; i w którym działały oddziały Armii Krajowej najwyżej docenione spośród wszystkich innych w Inspektoracie Armii Krajowej Rzeszów. Nadanie nazwy dla ronda jest dowodem wdzięczności oraz pamięci o żołnierzach konnego wojska, po którym nie pozostały już nawet ślady podków.

czytaj dalej

Opublikowano: 10 marca, 2014 Po raz czwarty upamiętniono „Żołnierzy Wyklętych”

Setki Dębiczan wzięło udział w obchodach Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”. Święto obchodzone w całym kraju 1 marca, zostało ustanowione przez Sejm RP w 2011 roku w hołdzie bohaterom podziemia antykomunistycznego. Dla mieszkańców powiatu dębickiego to święto powinno mieć szczególnie uroczysty charakter, bowiem obchodzone jest corocznie w dniu zamordowania członków IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „WiN”, związanych z ziemią dębicką i rzeszowską. O wyjątkowy wymiar tego święta w aspekcie lokalnym, po raz kolejny zadbał Zarząd Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej – Środowiska 5 PSK AK w Dębicy, inicjator i koordynator obchodów.
Główne uroczystości patriotyczno-religijne odbyły się w Dębicy 2 marca br. Rozpoczęły się na Rynku odegraniem hymnu państwowego. Następnie Przewodniczący Rady Miejskiej Stanisław Leski powitał przybyłych gości, a Burmistrz Paweł Wolicki wygłosił okolicznościowe przemówienie.

W tym roku po raz pierwszy oficjalną część obchodów rozpoczynamy na dębickim Rynku. Jest to bowiem miejsce szczególne dla dębickiego podziemia niepodległościowego. W czerwcu 1944 roku na dębickim Rynku został zastrzelony przez niemieckiego żandarma Roman Banek ps. Żbik, żołnierz placówki Armii Krajowej Dębica. Dwa lata później już pod okupacją sowiecką zostało straconych przez powieszenie 3 żołnierzy niepodległościowego oddziału Narodowych Sił Zbrojnych. Dziś z okazji Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych oddajemy hołd wszystkim bohaterom antykomunistycznego podziemia, którzy w obronie niepodległego bytu państwa polskiego przeciwstawili się sowieckiej agresji i narzuconego siłą reżimowi komunistycznemu – powiedział prowadzący uroczystość, Wiceprezes Zarządu Okręgu Tarnów ŚZŻAK Maciej Małozięć.

Kwiaty pod pomnikiem Bohaterów Podziemia Niepodległościowego złożyła delegacja organizatorów uroczystości: Prezes Środowiska 5 PSK AK ŚZŻAK w Dębicy Izabela Podhalańska, Sekretarz Powiatu Dębickiego Michał Prażak oraz Burmistrz Dębicy Paweł Wolicki. Osobną wiązankę złożyła także delegacja NSZZ Solidarność.

Następnie uczestnicy uroczystości przeszli na mszę świętą do kościoła pw. św. Jadwigi w Dębicy. Uroczystej Eucharystii przewodniczył ks. Ryszard Piasecki, Proboszcz Parafii pw. św. Jadwigi, który zwrócił uwagę, że w Dębicy od samego początku, tj. od 2011 roku obchodzimy święto „Żołnierzy Wyklętych”, a przed formalnym ustanowieniem tego święta, w kościele pw. św. Jadwigi, wspominaliśmy zamordowanych żołnierzy IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Liturgię wzbogacił śpiew Chóru Kameralnego Parafii pw. św. Jadwigi pod przewodnictwem Andrzeja Kaputa.

Ostatnim punktem uroczystości był ceremoniał patriotyczno-religijny na Cmentarzu Wojskowym, przy symbolicznym grobie ppłk Adama Lazarowicza „Klamry”. Z okolicznościowym wystąpieniem w tym miejscu wystąpił Zastępca Burmistrza Dębicy Mariusz Trojan. Modlitwę w intencji ofiar reżimu komunistycznego w Polsce, poprowadził ks. Józef Dobosz, Proboszcz Parafii pw. Miłosierdzia Bożego w Dębicy.
Następnie chor. ZS Robert Pieczonka, odczytał Apel Pamięci, po którym delegacje złożyły kwiaty przy symbolicznym grobie ppłk. Lazarowicza.

Uroczystość zakończyła Prezes ŚZŻAK Środowiska 5 PSK AK w Dębicy por. Izabela Podhalańska, która podziękowała wszystkim współorganizatorom i partnerom obchodów za realizację całego cyklu przedsięwzięć.

Na żyjących żołnierzach Armii Krajowej oraz członkach Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej ciąży odpowiedzialność za przekazanie etosu i pamięci o heroicznej walce narodu polskiego z niemieckim i sowieckim okupantem. Zobowiązuje nas do tego ostatni rozkaz komendanta głównego Armii Krajowej generała Leopolda Okulickiego pseudonim „Niedźwiadek”, który rozwiązując szeregi Armii Krajowej napisał: »Żołnierze Armii Krajowej. Daję wam ostatni rozkaz. Starajcie się być przewodnikami Narodu i realizatorami niepodległego Państwa Polskiego. W tym działaniu każdy z Was musi być dla siebie dowódcą. W przekonaniu, że rozkaz ten spełnicie, że zostaniecie na zawsze wierni tylko Polsce, zwalniam Was z przysięgi i rozwiązuję szeregi AK«. W imieniu Zarządu Środowiska 5 Pułku Strzelców Konnych Armii Krajowej w Dębicy pragnę bardzo serdecznie podziękować wszystkim, którzy włączyli się w organizację obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych, stając się jednocześnie przewodnikami Narodu i realizatorami niepodległego Państwa Polskiego – mówiła Prezes Środowiska AK, Izabela Podhalańska.

28 lutego 2014 roku w Europejskim Centrum Pamięci i Pojednania w Pustkowie, w ramach cyklu „Spotkania z historią”, odbyła się prelekcja Macieja Małozięcia nt. rozpracowania struktur IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Wyświetlony został także unikatowy film dokumentalny w reżyserii Leszka Barona pt. „Gra z WiN-em”.

Dębickie obchody zakończyły zajęcia edukacyjne dla młodzieży szkół ponadgimnazjalnych i gimnazjalnych w Domu Kultury „Śnieżka” w Dębicy, które przebiegały pod hasłem: „Niezłomni w służbie Bogu i Ojczyźnie”.

W pierwszej turze zajęć uczestniczyła młodzież ze szkół ponadgimnazjalnych powiatu dębickiego. Spotkanie otworzył Starosta Dębicki Władysław Bielawa, który przybliżył młodzieży ideę Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”.
Następnie z wykładem „Podziemie niepodległościowe na Rzeszowszczyźnie po 1944 roku” wystąpił Mirosław Surdej z rzeszowskiego Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej.

Uczestnicy mieli także okazję zobaczyć montaż słowno-muzyczny przygotowany przez Młodzieżową Grupę „SAFO” pod kierunkiem Izabeli Ceglarz, poświęcony dolnośląskim przywódcom WiN, pochodzącym z powiatu dębickiego.

Na zakończenie pierwszej części zajęć Tomasz Czapla, kustosz Muzeum Regionalnego w Dębicy oraz Wiceprezes ŚZŻAK Środowiska 5 PSK AK w Dębicy, zaprezentował wystawę „Byliśmy światu jak na pokaz: miłością, prawdą i sumieniem”, przygotowaną przez Muzeum Regionalne w Dębicy.

W drugiej turze zajęć uczestniczyli uczniowie szkół gimnazjalnych z miasta Dębicy. Spotkanie składało się również z trzech części: wykładu pracownika IPN, przedstawienia „Niezłomni w służbie Bogu i Ojczyźnie” przygotowanego przez Grupę „SAFO” oraz prezentacji wystawy Muzeum Regionalnego w Dębicy. Spotkanie zakończył Zastępca Burmistrza Dębicy – Mariusz Trojan, który podziękował za realizację całego programu przedsięwzięć.

8b

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

8h 8i 8j 8k 8l 8m

 

czytaj dalej